عزت الله مولايى نيا همدانى
310
نسخ در قرآن ( فارسى )
شبههء بيست و هفتم مىگويند : با فرض پذيرش وجود آياتى منسوخ در قرآن ، ما مسلمانان ، از كاروان علمى بشريّت ، در عصر حاضر ، عقبمانده و هرگز نخواهيم توانست كه با نمط آنان و پابهپاى نهضت علمى جديد حركت كرده و به پيش برانيم ، براى آنكه چند قدمى نيز جلوتر از طلايهدارى كاروان علمى جديد و پيشاپيش آنان حركت كنيم ، بايد منكر آيات نسخ شده بوده و بر استحكام آنها نظر بدهيم ؛ چرا كه تمدّن جديد در عرصهء ، قانونگذارى و نظامات اجتماعى و تربيتى ، نظامهاى نو و تازهاى آورده و چهرهء جهان معاصر را كاملا دگرگون ساخته است و مبلغين اسلامى مىگويند : قرآن در همهء زمينههاى بشرى بهتر از دستاورد تمدّن جديد را آورده است و لكن نسبت به آياتى كه مىگويند : نسخ شده ، سكوت اختيار كرده و چيزى نگفتهاند و نمىبايست به قول برخى از پژوهشگران اسلامى - كه اين آيات را منسوخ پنداشتهاند - آنها را از كاروان تمدن و ديدگاههاى جديد آن در شؤونات گوناگون بشرى ، جدا كرده و كنار بگذاريم و از احكام مترقى و پيشرفتهء آنها استفاده نكنيم ، شگفتا ! ما مسلمانان برخى از آيات بزرگ قرآنى را به بهانهء منسوخ بودن ، از ميدان عمل خارج كردهايم ، در صورتى كه برخى از مستشرقين مانند : دكتر « موريس » ، در مقدمهء ترجمهء قرآن در وصف قرآن مىگويد : « همانا اين كتاب را عنايت و اراده ازلى خداوندى براى كاروان بشريّت ذخيره نموده است و اين كتاب ( قرآن ) يك درياى مواج دانش است ، براى دانشمندان و انديشهوران يك معجم لغت است براى كسانى كه در جستجوى لغاتند . و يك دائرة المعارف است جهت كسانى كه در جستجوى شرايع و قوانين باشند و مىتوان ادّعا كرد كه تمامى كتب آسمانى كهن ، حتى با يك آيه از آيات آن برابر نتواند كرد « 1 » » . با توجه به اينكه قوانين قرآن كريم ؛ يعنى كتاب شريعت ، يك نسخهء ديگرى از كتاب طبيعت و قوانين حاكم بر نظام كون است . و چون نظام حاكم بر كون لا يتغيّر
--> ( 1 ) ر . ك : دكتر عبد المتعال جبرى ، پيشين ، الانسخ فى القرآن . . . 9 ، صص 9 - 10 .